6. Nukissiuutinit atuineq tamakkerlugu

Kapitalimi uani nukissiuutinit atuineq tamakkerlugu sammineqarpoq. Siuller­mik tamakkiisoq isigalugu sammineqassaaq tulliuttullu suliaqarfiit ataasiakkaat tassaasut; angallassineq assartuinerlu, inuussutissarsiutit tunisassiortut, niuer­nermik aamma kiffartuussinermik inuussutissarsiorut aamma angerlarsimaaffit sammineqassallutik.

 

Nukissiuutinit atuineq tamakkerlugu atuisut, tassaasut namminersortut aamma pisortaqarfiit inuussutissarsiortut angerlarsimaffiillu pineqarput. Nukissiuutit tunisassiornermut kiffartuussinernullu, ininik kiassaanernut, qullernut, ator­tunut allanut aamma assartuinernut angallassinernullu atorneqartarput. Nukis­siuutitut atuagassaanngitsut ass. tarngutit, saliinermut atortut aamma aqqu­sinniornermut qaliarsualersuinermullu atorneqartartoq bitumen taakkunun­nga aamma ilanngunneqarput.

 

Nukissiuutiliornermi, suliarinninnermi nuussinermilu nukissiuutit atorneqar­tut nukissiuutinit atuinerni tamakkiinernut ilanngunneqanngillat. Nukissiuutit assartuinernut angallassinernullu atorneqartut tamarmik immikkut angallas­sinernut assartuinernullu ilanngunneqarput. Taamaattumik inuussutissarsiu­tinut aamma angerlarsimaffinnut angallassineq assartuinerlu ilanngunneqan­ngillat.

 

Tabel 5. Nukissiuutinit atuineq tamakkerlugu nukissiuutinut atuiffiusunullu immikkoortillugu

 

2020

2021

2022

2023

2024

 

TJ

Nukissiuutinit atuineq tamarmiusoq ....  

8.234

8.146

8.894

9.213

9.214

Motorbenzin .........................

796

834

810

839

866

DFA ...............................

70

84

67

70

-

Gasolia .............................

4.594

4.794

5.245

5.416

5.462

Petroliu .............................

399

389

571

612

542

Flybenzin ...........................

0

1

2

1

1

Fuelolia .............................

279

4

-

-

0

LPG ...............................

3

3

3

3

3

Innaallagiaq .........................

821

819

847

879

889

Ungasianit kiassarneq .................  

1.208

1.153

1.253

1.275

1.305

Allat ................................

64

65

97

117

145

Fordelt på anvendelser

 

 

 

 

 

Nukissiuutinit atuineq tamarmiusoq....

8.234

8.146

8.894

9.213

9.214

Nukissiuutitut atugassaanngitsoq......

64

65

97

117

145

Angallassineq aamma assartuineq tamakkerlugu.......................

1.285

1.298

1.554

1.631

1.727

Aqqusinikkut angallanneq aamma assartuineq ..........................

459

453

504

492

494

Immakkut angallanneq aamma assartuineq

471

494

531

587

715

Silaannakkut angallanneq aamma assartuineq ..........................

299

291

466

494

473

Illersornissamik suliaqartut angallannerat aamma assartuinerat ..................

56

59

54

57

46

Tunisassiorlutik inuussutissarsiortut tamakkerlugit.......................

2.887

2.959

3.137

3.368

3.142

Nunalerineq, orpippassualerineq naasulerinerlu ........................

10

9

10

11

11

Aalisarneq ..........................

1.981

2.024

2.012

2.083

2.063

Aatsitassarsiorneq aamma aatsitassanik misissueqqissaarneq...................

81

96

67

114

108

Suliffeqarfiit pilersitsinernik suliaqartut ....

439

423

490

484

485

Sanaartorneq sanaartorfigissaanerlu .....

376

407

558

677

476

Niuernermik aamma kiffartuussinermik inuussutissarsiortut tamakkerlugit.....

1.345

1.263

1.486

1.539

1.665

Niuertunut pilersuineq .................

132

123

156

139

166

Atugassanik pisiniarfiit .................

353

344

397

423

440

Inuit kiffartuussivii .....................

182

175

221

200

222

Pisortaqarfiit kiffartuussivii ..............

677

621

712

778

837

Angerlarsimaffiit.....................

2.653

2.561

2.620

2.558

2.534

Silaannaap pissusaanut naleqqussarluni atukkat
Nukissiuutinit atuineq tamarmiusoq....

8.148

8.247

8.764

9.332

9.564

Najoqqutaq: Naatsorsueqqissaartarfik, https://bank.stat.gl/ENN1FIN

 

Nukissiuutinit atukkat tamarmiusut 2024-mi 9.214 TJ-upput, 2023-mut saniul­lugit nikingaarsimanngillat. 2004-mut sanilliullugu nukissiuutinit atuineq 13,0 pct.-imik qaffasinneruvoq.

 

2010-mi aamma 2011-mi tunisassiorlutik inuussutissarsiortut akornanni nukis­siuutinik atuineq annertusingaatsiarpoq. Taamani Kalaallit Nunaata sineriaani oliamik misissuisoqarnera pissutaalluni. 2004-mit inuussutissarsiutit tunisas­siortut nukissiuut atugaat 30,2 pct.-imik qaffassimavoq. 2004-miilli nukissiuutit angerlarsimaffinni atorneqartut appalaarsimapput. 2020-mi nappaassuup coronap atuunnerani angallassinermi assartuinermilu nukissiuut atorneqartoq apparpoq, tassani silaannakkut angallanneq annermik eqqugaavoq.

 

Titartagaq 18. Nukissiuutinit atuineq tamakkerlugu atuiffiusunut immikkoortillugit

Najoqqutaq: Naatsorsueqqissaartarfik, https://bank.stat.gl/ENN1FIN

 

2024-mi nunap iluanit ikummatissanik atuineq 0,6 pct.-imik apparpoq. Innaalla­giamik atuineq 1,1 pct.-imik qaffappoq ukiup siulianut sanilliullugu, tassunga ilaavoq innaallagiaq kissamut atugassiaq aamma ungasianit kissamik atuineq 2,4 pct.-imik qaffappoq. 2004-miit innaallagiamik aamma ungasianit kissap atorneqarnerat qaffapput 45,8 pct.-imik aamma 42,3 pct.-imik. Piffissami tassani oliamik atuineq 5,9 pct.-imik qaffattoq.

 

Titartagaq 19. Atuineq tamarmiusoq niukissiuutinut immikkoortillugu

Najoqqutaq: Naatsorsueqqissaartarfik, https://bank.stat.gl/ENN1FIN

 

Kalaallit Nunaata aningaasaqarnerata bruttonationalproduktiata, (BNP) akiusi­masunit kisitat (2010-mi akit) atorlugit uuttorneqartup, 2023-mi 0,9 pct.-imik pitsanngornialaarsimaneq takutippaa. Ukiumi tassani nukissiuutinit atuineq tamarmiusoq 3,6 pct.-imik qaffappoq. Saqqummersitap uuma saqqummer­nerata nalaani BNP 2024-moortoq suli saqqummersinneqanngilaq.

 

Nukissiuutit sakkortussusaa nalinginnaasumik nukissiuutit atorneqarnerata sunniunneranut atorneqartarpoq. Sakkukinnerugaangat nukissiuutinut sun­niulluarnerusarpoq. Nukissiuutinit atuineq tamakkerlugu bruttonatinal­produktillu imminnut ataqatigiinnerat naatsorsoraanni, takuneqassinnaalis­saaq nunap aningaasaqarnerata nukissiuutinut sunniuttarnera.

 

2023-mi silap pissusaa tunngavigalugu iluarseereernermi nukissiuutit atorne­qartut 0,62 TJ-voq 2004-mi 0,81-usoq. 2004-miit nukissiuutit sakkortussusaat 23,8 pct.-imik apparsimapput, tamannalu isumaqarpoq nukissiuutit sunniut­tarnerat sakkortusisimasoq.

 

2004-miit 2023-mut BNP-mi ineriartorneq tunngavigalugu nukissiuutinit atuk­kat tamarmiusut eqqarsaatigissagaani 20,9 pct-imik nukissiuutit sakkortus­susaat apparsimavoq. Appariaat uani mikineruvoq, nuussinermi sunniut ilan­ngunneqannginnera pissutaalluni.

 

Titartagaq 20. Silaannaap pissusaanut naleqqussarluni atukkat aamma nukissiuutinit atukkat, BNP-mi mio.-ikkaartuni (nukissiuutit atukkat annertussusaat)

Najoqqutaq: Naatsorsueqqissaartarfik, https://bank.stat.gl/ENN1FIN

Malugiuk: Titartakkami kisitsisit 2024-meersut ilaanngillat, saqqummersitsinerup nalaani BNP 2024-imoortup suli saqqummersinneqannginnera pissutaalluni.

 

6.1 Angallassineq aamma assartuineq

Angallassinermi assartuinermilu nukissiuut atorneqartoq aqqusinikkut, imaa­tigut, silaannakkullu angallannermut atorneqartarput.

 

2024-mi nukissiuutinik atuineq aqqusinikkut angallannermi 494 Tj-uvoq. 2024-mi silaannakkut angallannermi 473 TJ-uvoq. Immakkut angallannermut 715 TJ atorneqarsimavoq. Illersornissami nukissiuutit assartuinermut atorneqartartut ukiumiit ukiumut nikerartarput, kisianni appasingaatsiartarlutik. Aalisarnermi nukissiuutit atorneqartut inuussutissarsiutigalugu pilersuinermut ilanngunne­qarput, immikkoortumi angallassinermut assartuinermullu ilanngunneqarlutik.

 

Titartagaq 21. Angallannermi nukissiuutinik atuineq, assartuinernut assigiinngitsunut immikkoortillugit

Najoqqutaq: Naatsorsueqqissaartarfik, https://bank.stat.gl/ENN1FIN

 

2024-mi angallassinermi assartuinermilu nukissiuutit atorneqartut gasolia aamma dieseloliap atorneqarnera 57,0 pct.-erisimavaa, flybrændstof Jet A-1 aamma flybenzina 28,4 pct.-erigaat. Motorbenzina 14,6 pct.-erivaa nukissiuutit aallat ass. LPG 0,01 pct.-imit mikinerusimallutik.

 

Titartagaq 22. Angallannermi nukissiuutinik atuineq, ikummatissanut atorneqartunut assigiinngitsunut immikkoortillugit

Najoqqutaq: Naatsorsueqqissaartarfik, https://bank.stat.gl/ENN1FIN

 

Tabel 6. Angallassinermi assartuinermilu nukissiuutinit atuineq tamakkerlugu

 

2020

2021

2022

2023

2024

 

TJ

Nukissiuutinit atuineq tamarmiusoq

1.285

1.298

1.554

1.631

1.727

Motorbenzin ........................

245

256

253

254

253

DFA ..............................

21

28

19

21

-

Gasolia ............................

716

720

813

847

984

Petroliu ............................

302

294

468

507

489

Flybenzin ..........................

0

1

2

1

1

Fuelolia ...........................

-

-

-

-

-

LPG ..............................

0

0

0

0

0

Atuiffiusunut immikkoortillugit

 

 

 

 

 

Angallassineq aamma assartuineq tamakkerlugu......................

1.285

1.298

1.554

1.631

1.727

Aqqusinikkut angallanneq aamma assartuineq ........................

459

453

504

492

494

Immakkut angallanneq aamma assartuineq

471

494

531

587

715

Silaannakkut angallanneq aamma assartuineq ........................

299

291

466

494

473

Illersornissamik suliaqartut angallannerat aamma assartuinerat .................

56

59

54

57

46

Najoqqutaq: Naatsorsueqqissaartarfik, https://bank.stat.gl/ENN1FIN

 

6.2 Inuussutissarsiutit tunisassiortut

Tunisassiorlutik inuussutissarsiortut nukissiuutit atugaat ukununnga immik­koortiterneqarput; nunalerineq assigisaallu, aalisarneq, aatsitassarsiorneq assi­gisaallu, suliffeqarfiit pilersitsinernik suliaqartut aamma sanaartorneq sanaar­torfigissaanerlu. Aalisakkeriviit assigisaallu suliffeqarfinnut tunisassiortunut ilanngunneqarput, nukissiuutit imaani atorneqartut, ass. aaliarnermut piniar­nermullu aalisarnermut ilanngunneqartut. Titartakkami 23-mi aalisarneq nuna­lerinerlu ataatsimut inissinneqarput.

 

2024-mi inuussutissarsiutit tunisassiortut akornanni aalisarneq annerpaavoq, nunalerineq ilanngullugu inuussutissarsiortut 66,0 pct.-erivaat. Pilersitsinermik suliaqartut, aalisakkanik suliffissuit assigisaallu annerusumik 15,4 pct.-iupput tulliullutik. Sanaartorneq sanaartorfigissaanerlu pingajuullutik 15,1 pct.-imik annertutigalutik. Aatsitassarsiorneq aamma aatsitassanik misissueqqissaarneq 3,4 pct.-iusut.

 

2024-mi nukissiuutinit atuinermi aalisarnermut nunalerinermullu 2.074 TJ atorneqarsimavoq, 2023-mut sanilliullugu appasinnerulaarluni. Suliffeqarfiit pilersitsinermik suliaqartut nukissiuutit 485 TJ atorsimavaat, 2023-mut sanil­liullugu 0,2 pct.-imik qaffalaarsimalluni. 2024-mi sanaartornermi sanaartorfi­gissaanermilu nukissiuutit 476 TJ atorneqarsimapput, 2023-mut sanilliullugu  annikinneruvoq. 2023-mi aatsitassarsiornermut aamma aatsitassanik misissu­eqqissaarnernut 5,4 pct.-imik apparsimavoq. 2024-mi 108 TJ atorneqarsimasoq 2023-mi 114 TJ atorneqarsimavoq. Malugiuk 2010-mi aamma 2011-mi aat­sitassarsiorneq pissutaalluni nukissiutinut aatsitassarsiornermut atuineq annertusimasoq.

 

Titartagaq 23. Tunisassiorlutik inuussutissarsiortut nukissiuutinik atuinerat

Najoqqutaq: Naatsorsueqqissaartarfik, https://bank.stat.gl/ENN1FIN

 

Tunisassiorluni inuussutissarsiortut 2024-mi  motorbenzinamik atuineq tamak­kerlugu 4,7 pct.-imik qaffassimavoq. Gasoliamik aamma dieseloliamik atuineq apparsimavoq 9,1 pct.-imik. Innaallagiamik atuineq 2,9 pct.-imik apparsimavoq. Nuup Imiup matunerata kingunerisaanik gasoliamik aamma innaallagiamik atuineq apparpoq.

 

Titartagaq 24. Tunisassiorlutik inuussutissarsiortut nukissiuutinik atuinerat, nukissiuutinut immikkoortiterlugit

Najoqqutaq: Naatsorsueqqissaartarfik, https://bank.stat.gl/ENN1FIN

 

Tabel 7. Pilersuilluni inuussutissarsiornermi nukissiuutinit atuineq tamakkerlugu

 

2020

2021

2022

2023

2024

 

TJ

Nukissiuutinit atuineq tamarmiusoq  

2.887

2.959

3.137

3.368

3.142

Motorbenzin ........................

551

578

557

585

613

DFA ..............................

5

7

5

6

-

Gasolia ............................

1.810

2.115

2.289

2.480

2.258

Petroliu ............................

5

15

26

25

8

Fuelolia ...........................

279

4

-

-

0

LPG ..............................

1

2

2

1

1

Innaallagiaq ........................

187

191

206

209

203

Ungasianit kiassarneq ................

49

47

53

62

58

Atuiffiusunut immikkoortillugit

 

 

 

 

 

Tunisassiorlutik inuussutissarsiortut tamakkerlugit......................

2.887

2.959

3.137

3.368

3.142

Nunalerineq, orpippassualerineq aamma naasulerineq .......................

10

9

10

11

11

Aalisarneq .........................

1.981

2.024

2.012

2.083

2.063

Aatsitassarsiorneq aamma aatsitassanik misissueqqissaarneq..................

81

96

67

114

108

Suliffeqarfiit pilersitsinernik suliaqartut

439

423

490

484

485

Sanaartorneq sanaartorfigissaanerlu ....

376

407

558

677

476

Najoqqutaq: Naatsorsueqqissaartarfik, https://bank.stat.gl/ENN1FIN

 

6.3 Niuernermik aamma kiffartuussinermik inuussutissarsiortut

Niuernermik aamma kiffartuussinermik inuussutissarsiortut tassaapput niuer­tunut tunisassiortut, atugassanik pisiniarfiit namminersortullu aamma pisorta­qarfiit kiffartuussivii. 2024-mi nukissiuutinit atorneqarsimapput 1.665 TJ-t. Uki­up siulianut sanilliullugit 8,2 pct.-imik qaffasinneruvoq. 2024-mi innaallagiamik atuineq 347 TJ-uvoq, 2023-mut sanilliullugu 4,5 pct.-imik qaffasinnerulluni.

 

Titartagaq 25. Niuernermik aamma kiffartuussinermik inuussutissarsiortut nukissiuutinit innaallagiamillu atuinerat

Najoqqutaq: Naatsorsueqqissaartarfik, https://bank.stat.gl/ENN1FIN

 

Niuernermik aamma kiffartuussinermik inuussutissarsiortut akornanni innaal­lagiaq aamma kissaq nukissiuutini atorneqarnerpaajuvoq. Kisianni taamaat­tuaannarnikuunngilaq. 2008 tikillugu olia atorneqarnerpaajusimavoq, inuussu­tissarsiortut namminneerlutik kissamik pilersortarsimanerat tassunga pissu­taavoq. Maanna inuussutissarsiortut amerlanerusut Nukissiorfinniit innaalla­giaq atorlugu kissamik pilersorneqalersimapput..

 

2024-mi innaallagiamik atuineq 4,5 pct.-imik qaffappoq, kissaq 1,8 pct.-imik qaffassimasoq ukiup siulianut naleqqiullugu. Oliamik atuineq 2024-mi 12,8 pct.-imik qaffappoq.

 

Titartagaq 26. Niuernermik aamma kiffartuussinermik inuussutissarsiortut nukissiuutinit atuinerat, nukissiuutinut immikkoortillugit

Najoqqutaq: Naatsorsueqqissaartarfik, https://bank.stat.gl/ENN1FIN

 

Tabel 8. Niuernermi aamma kiffartuussinermi nukissiuutinit atuineq tamakkerlugu

 

2020

2021

2022

2023

2024

 

TJ

Nukissiuutinit atuineq tamarmiusoq  

1.345

1.263

1.486

1.539

1.665

DFA ................................

30

37

32

33

-

Gasolia ..............................

582

514

745

759

906

Petroliu ..............................

20

15

13

15

4

LPG ................................

0

1

1

1

2

Innaallagiaq ..........................

307

307

308

332

347

Ungasianit kiassarneq ..................

405

389

386

399

406

Atuiffiusunut immikkoortillugit

 

 

 

 

 

Niuernermik aamma kiffartuussinermik inuussutissarsiortut tamakkerlugit......

1.345

1.263

1.486

1.539

1.665

Niuertunut pilersuineq ..................

132

123

156

139

166

Atugassanik pisiniarfiit ..................

353

344

397

423

440

Inuit kiffartuussivii .....................

182

175

221

200

222

Pisortaqarfiit kiffartuussivii ...............

677

621

712

778

837

Silaannaap pissusaanut naleqqussarluni atukkat
Nukissiuutinit atuineq tamarmiusoq.....

1.317

1.294

1.440

1.581

1.797

Najoqqutaq: Naatsorsueqqissaartarfik, https://bank.stat.gl/ENN1FIN

 

6.4 Angerlarsimaffiit

Angerlarsimaffinni nukissiuutinik atuineq kiassartarneq pissutaalluni silap pis­susaanit sunnerneqarajuttarpoq. 2024-mi sila nalinginnaasumit kissarneru­simasutut oqaatigineqarsinnaavoq, 2023-mut sanilliulluni kiannerusimalluni, 2023 nalinginnaasumit aamma kiannerusimavoq.

 

2024-mi angerlarsimaffinni atuineq tamarmiusoq 2.534 TJ nunami tamarmi atuinermut sanilliullugu 27,5 pct.-iusimalluni. Atuinerit tassaapput pisorta­qarfinni innaallagiamik aamma kissamik olia, atorlugu nammineq pilersor­nermut atukkat, assartuinermut angallassinermullu benzinamik gasoliamillu atuikkat. 2024-mi angerlarsimaffiit silap pissusaa tunngavigalugu iluarsiinermi atuinerat 2.743 TJ-usimavoq, ukiup siulianut sanilliullugu 4,2 pct.-imik qaffa­sinnerusimalluni.

 

Titartagaq 27. Angerlarsimaffinni nukissiuutinit atuineq

Najoqqutaq: Naatsorsueqqissaartarfik, https://bank.stat.gl/ENN1FIN

 

2004-mut sanilliullugu angerlarsimaffiit nukissiuutinik atuinerat allanngorsi­maqaaq. Oliamik atuineq suli annertuneruvoq, kisianni ukiut ingerlanerini oliamik atuineq annikilliartuaarsimavoq. Tamanna innaallagiaq atorlugu kis­samik aamma ungasianit kissamik atuilerneq kiisallu angerlarsimaffiit oqorsar­luarneruneqartalerneri tamatumunnga pissutaapput. 2004-mi oliamik atuineq 2.328 TJ-usimasoq 2024-mi 1.354 TJ-uvoq, 41,8 pct.-imik apparsimalluni.

 

2024-mi angerlarsimaffinni innaallagiamik atuineq 339 TJ-uvoq 2004-mi 231 TJ-usimasoq. 2024-mi kissamik atuineq 841 TJ-uvoq 2004-mi 583 TJ-ulluni. 2024-mi angerlarsimaffiit 21.986-iusimapput 2004-mi 20.682-iusut.

 

Titartagaq 28. Angerlarsimaffiit atuinerat, nukissiuutit suunerinut immikkoortillugit

Najoqqutaq: Naatsorsueqqissaartarfik, https://bank.stat.gl/ENN1FIN

 

Tabel 9. Angerlarsimaffinni nukissiuutinit atuineq tamakkerlugu

 

2020

2021

2022

2023

2024

 

TJ

Nukissiuutinit atuineq tamarmiusoq .....  

2.653

2.561

2.620

2.558

2.534

DFA ................................

13

11

11

10

-

Gasolia ..............................

1.485

1.445

1.398

1.330

1.313

Petroliu ..............................

72

66

64

65

41

LPG ................................

1

1

1

1

0

Innaallagiaq...........................

327

322

332

338

339

Kiassarneq ...........................

755

716

814

814

841

Atuiffiusunut immikkoortillugit

 

 

 

 

 

Silaannaap pissusaanut naleqqussarluni atukkat
Nukissiuutinit atuineq tamarmiusoq.....

2.597

2.628

2.538

2.631

2.743

Najoqqutaq: Naatsorsueqqissaartarfik, https://bank.stat.gl/ENN1FIN